Volgt u ook het Instagramaccount @stas_ht van staatssecretaris Palmen ? Terwijl duizenden Nederlanders nog altijd vastzitten in een moeras van procedures, schulden, wantrouwen en eindeloze loketten, is Sandra Palmen deze week in het vliegtuig gestapt naar Noorwegen om daar te praten over een “vergelijkbaar schandaal”. Dat is inmiddels het handelsmerk van Den Haag geworden: overal ter wereld conferenties houden over bestuurlijke mislukkingen, behalve daar waar de slachtoffers daadwerkelijk zitten — thuis aan de keukentafel, al jaren wachtend op rechtvaardigheid. In een Instagram story bericht zij over de noodzaak om van elkaar te leren.
De wrangheid is haast niet meer te overtreffen. Nederland heeft zélf een van de grootste bestuurs- en rechtsstatelijke schandalen uit de moderne geschiedenis veroorzaakt. Mensen verloren hun huis, huwelijk, gezondheid en soms zelfs hun kinderen door een overheid die burgers behandelde als fraudeurs zonder bewijs. En jaren later staan velen nog steeds met lege handen. Niet “bijna geholpen”, niet “in afrondende fase”, maar gewoon: nog altijd kapotgemaakt door een systeem dat vooral bezig lijkt met zichzelf indekken.
En juist op dat moment kiest de staatssecretaris ervoor om in Noorwegen op te draven voor internationale gesprekken. Alsof Nederland inmiddels een exportproduct heeft ontwikkeld: institutioneel falen met een PowerPointpresentatie erbij en laten we kijken welk schandaal erger is. Natuurlijk zal het verkocht worden als “kennisuitwisseling” of “internationale samenwerking”. Dat zijn de woorden waarmee de Haagse bestuursklasse altijd probeert te verhullen dat concrete resultaten ontbreken. Hoeveel ouders zitten er te wachten op een Scandinavisch panelgesprek? Hoeveel gedupeerden denken: gelukkig, er wordt in Oslo over ons gepraat?
Wat het nog pijnlijker maakt, is de politieke hypocrisie daaromheen. Onze nieuwe minister-president en ex-klimaatpaus Rob Jetten heeft jarenlang het morele vingertje geheven over vlieggedrag. Minder vliegen. Klimaatbewust leven. De burger moest offers brengen, vakanties heroverwegen, vliegschaamte voelen. Maar zodra de politieke klasse zelf een internationale bijeenkomst ruikt, blijken principes ineens opmerkelijk flexibel. Dan heet het geen vlucht meer, maar een “werkbezoek”. Onze premier was vorige week nog in het Caribisch gebied om iedereen daar een handje te schudden. Overigens was Palmen ook in januari dit jaar het Caribisch gebied om met slachtoffers te praten. Dat is natuurlijk veel plezieriger dan op het koude Haagse Korte Voorhout waar het Ministerie is gevestigd.
Dat is precies waarom zoveel Nederlanders het vertrouwen kwijt zijn. Niet alleen vanwege de fouten zelf, maar vanwege de permanente dubbele moraal. Burgers krijgen preken, politici uitzonderingen. Gedupeerden krijgen loketten, bewindspersonen krijgen buitenlandse podia. De gewone Nederlander moet geduld hebben, terwijl Den Haag zichzelf vooral feliciteert met “voortgang”.
De toeslagenaffaire was ooit hét symbool van een ontspoorde overheid. Inmiddels dreigt de afhandeling ervan het symbool te worden van iets anders: een politieke elite die vooral goed is geworden in praten óver slachtoffers, maar verbazingwekkend slecht blijft in het daadwerkelijk helpen ervan.
Haar verhaal hoort en ziet u hier op Instagram